Osteoporoza: jakie są przyczyny i objawy

Osteoporoza jest uznawana za chorobę cywilizacyjną, gdyż w Unii Europejskiej z jej powodu co 30 sekund dochodzi do złamania. Takiej sytuacji można zapobiec. Wystarczy bowiem dbać o to, by w codziennej diecie była odpowiednia ilość wapnia, witaminy D i białka. Czym jest osteoporoza? Jakie są jej przyczyny i objawy?

Czym jest osteoporoza?

Osteoporoza, inaczej zrzeszotnienie kości, to choroba, w przebiegu której dochodzi do zaniku tkanki kostnej. Konsekwencją tego jest zwiększenie częstości występowania złamań. Najczęstsze i najwcześniejsze są złamania kręgów, z których tylko 25-30 proc. objawia się w postaci ostrego bólu. Często zdarza się złamanie bliższego końca kości udowej. W jego wyniku poszkodowani często tracą zdolność samodzielnego poruszania się. Osteoporoza postrzegana jest głównie jako choroba kobiet, tymczasem dotyka także mężczyzn, choć rzadziej. Wyróżnia się różne typy osteoporozy. Typ 1 to tzw. Osteoporoza pomenopauzalna, która dotyczy kobiet w 5. i 6. dekadzie życia. Przyczyną jej występowania jest niedobór estrogenów. W tym okresie najczęściej występują złamania kości promieniowej. Typ 2 to osteoporoza starcza dotyczy kobiet i mężczyzn, a zanik kostny zwykle jest stosunkowo wolny. Osteoporoza wtórna zaś może być spowodowana innymi przyczynami (choroby i leki).

Osteoporoza – przyczyny występowania i czynniki ryzyka

Naturalne procesy osłabiania tkanki kostnej przyspiesza niedobór wapnia w organizmie. We wnętrzu kości znajduje się substancja gąbczasta, którą otacza zbita kość. Ważnym składnikiem obu części jest siatka kolagenowa z kryształami soli wapnia. Gdy sieć kolagenowa staje się nieregularna, rzadka i maleje w niej zawartość związków wapnia, oznacza to spadek masy kostnej i rozwój osteoporozy. Kość staje się krucha, porowata, lekka oraz mało odporna na czynniki zewnętrzne. Czynnikami, które mają wpływ na rozwój choroby, a są od nas niezależne, są: płeć żeńska, wiek, wczesne zakończenie miesiączkowania (przed 40 rokiem życia), rodzinna skłonność do złamań i osteoporozy oraz niektóre choroby, np. tarczycy, wątroby, nerek, jelit lub stawów. Występują również czynniki, które mają wpływ na wystąpienie choroby, a są od nas zależne. Należą do nich: aktywność fizyczna, dieta z małą podażą wapnia, stosowane leki (sterydy, leki przeciwpadaczkowe, uspokajające, zmniejszające krzepliwość), palenie papierosów oraz duże spożycie alkoholu.

Objawy osteoporozy

Nie ma żadnych typowych wcześniejszych objawów osteoporozy, a pierwszym mogą być złamania, które świadczą o zaawansowaniu choroby. Złamania te są spowodowane nawet niewielkim urazem. Czasami obserwuje się zmniejszenie wzrostu i zaokrąglenia pleców. Niepokoić mogą także szybkie wahania masy ciała, szczególnie szybki jej spadek. Ponieważ choroba nie daje wyraźnych objawów, szczególnie ważna jest jej profilaktyka. Podstawowym elementem postępowania profilaktycznego jest wprowadzana jak najwcześniej zdrowa, urozmaicona dieta. Uzupełnianie niedoborów wapnia przy właściwej podaży witaminy D stanowi podstawę profilaktyki i niezbędny element leczenia osteoporozy. Warto także wzmacniać organizm poprzez dopasowaną do możliwości i wieku aktywność ruchową.

Osteoporoza to choroba przewlekła, która często rozwija się bezobjawowo. Jeśli znajdujemy się w grupie ryzyka, zwracajmy baczną uwagę na to, co jemy, by pierwsze złamanie nie stało się początkiem poważnych problemów zdrowotnych.